Erfelijkheidsleer in het kort

Bij zebravinken hebben we te maken met een aantal verschillende verervingen. Deze verervingen zijn Geslachtgebonden, Autosomaal Recessief en Autosomaal Dominant. Om het simpel en begrijpelijk te houden hebben we gekozen voor een minimale uitleg welke toch voldoende is om succesvol mee te kunnen kweken

Bij zebravinken kun je prima werken met deze drie meest voorkomende varianten. Om het nog gemakkelijker te maken voor de beginners hebben we de Zebracalculator toegevoegd. Met deze tool kun je eenvoudig de uitkomsten van een paring bepalen.


Geslachtgebonden

Een geslachtsgebonden mutatie is gekoppeld aan het geslacht van de vogel. De geslachtsgebonden vererving zorgt er voor dat een pop een mutatie wel kan tonen maar zal nooit split zijn. Een jonge pop hoeft alleen van de vader de mutatie door te krijgen om het ook te tonen.

Een man kan de mutatie wel ongezien bij zich dragen (splitvogel). Een jonge man moet van beide ouders de mutatie doorkrijgen om het te laten zien. Wanneer slechts een van de ouders de kleur toont zal hij split voor de mutatie zijn. Dat wil zeggen; hij bezit de mutatie wel maar laat het uiterlijk niet zien.

*Geslachtsgebonden mutaties

Bruin (Xb)
Bleekrug (Xbl)
Masker (Xblm)
Ino
Rode ogen (Ro)

Autosomaal recessief | Recessief

Bij de autosomale recessieve vererving kan zowel de man als de pop een andere kleurslag bij zich dragen. Deze kleurslag dient dan wel bij beide ouders aanwezig te zijn en doorgegeven te worden aan de jonge vogel om het te zien. Dit houdt dus in dat als of de man of de pop deze factor niet bij zich draagt, dat het jong deze kleurslag niet kan tonen. Hij draagt deze dan wel bij zich, wat hem dan op zijn beurt weer een zogenaamde splitvogel maakt

*Recessieve mutaties

Agaat of Topaas (a)
Bont (bo)
Eumo (eu)
Geelsnavel (gs)
Isabel (i)
Oranjeborst (ob)
Wit (w)
Witborst (wb)
Zwartborst (zb)
Zwartwang (zw)

Autosomaal dominant | Dominant

Bij de autosomale dominante vererving kan zowel de man als de pop een andere kleurslag bij zich dragen. Een van de ouders dient deze kleurslag te dragen en hem door te geven aan de jonge vogel om deze op de jonge vogel te kunnen zien

*Dominante mutaties

Blackface (BF)
Bleekwang (B)
Kuif (K)
Pastel (P)
Wang (WA)

De Zebracalculator

De uitkomst van een kweekkoppel is dus vooraf al goed vast te stellen. Dit kan je doen met een pen en papier maar ook kun je gebruik maken van de Zebracalculator. Dat is een programma waarmee je eenvoudig mutaties en combinaties daarvan kunt berekenen. Een ideaal programma voor de beginnende mutatie kweker. De applicatie is in het Engels en alleen beschikbaar voor Microsoft Windows. Om de bediening wat te vereenvoudigen hebben we de vertalingen van de mutaties hieronder alvast klaar gezet.

Download ZebraCalculatorVE 1.3

Engels Nederlands Engels Nederlands
Agate Agaat of Topaas Grizzle Alleen bekend in Australië
Black Breast Zwartborst Isabel Isabel
Black Cheeked Zwartwang Light Back Bleekrug
Black Face Black Face* Orange Breast Oranjeborst
Black Front Alleen bekend in Australië Penguin Witborst
CFW Masker Pied Bont
Crested Gekuifd* Recessive Silver Alleen bekend in Australië
Dominant Silver Pastel* White Wit
Fawn Bruin Yellow Beak Geelsnavel
Grey Cheek Wang*

Voor items met een * achter de vertaling gelden de volgende regels :
SF = Single Factor = Enkel factorig – meest voorkomend | standaard.
DF = Double Factor = Dubbel factorig – behoorlijk zeldzaam ivm lethaalfactor.
Kies bij gebruik van de Zebracalculator standaard voor SF

Toevalstreffer | een nieuwe mutatie

Ondanks alle bovenstaande regels kan er toch een totaal andere kleurslag ontstaan uit de aan elkaar gekoppelde vogels. Dit zou dan een nieuwe mutatie kunnen zijn. Het is dan van belang deze mogelijke nieuwe mutatie vast te leggen voor het nageslacht. Het is dan noodzakelijk om dit samen met andere gespecialiseerde liefhebbers te beoordelen en tijdens het proces een zeer duidelijke administratie bij te houden

Tot slot

De bovenstaande informatie is beknopt, maar voor de meeste zebravinkenkwekers meer dan voldoende om met succes aan de slag te gaan met de mutatiekweek. Wie toch wat meer diepgang wil kan het document Erfelijkheidsleer van de website van de NBvV downloaden